अमेरिकी अंग्रेज़ी
| यह लेख अंग्रेज़ी विकिपीडिया के तत्स्थानी लेख से अनुवादित करके विस्तारित किया जा सकता है।
अनुवाद से पूर्व सम्बंधित महत्त्वपूर्ण दिशानिर्देशों के लिए [दिखाएँ] पर क्लिक करें।
|
| अमेरिकी अंग्रेज़ी अंग्रेज़ी: American English | |
|---|---|
| क्षेत्र | संयुक्त राज्य अमेरिका |
मातृभाषियाँ | [1] |
हिन्द‑यूरोपीय
| |
प्रारंभिक रूप | पुरानी अंग्रेज़ी
|
| उपभाषाएँ | |
| आधिकारिक | |
आधिकारिक मान्यता | संयुक्त राज्य अमेरिका[a] |
| भाषा कोड | |
| ISO 639-3 | – |
| ग्लोटोलॉग | None |
| IETF | en-US[3][4] |
अमेरिकी अंग्रेज़ी (अंग्रेज़ी: American English), जिसे कभी‑कभी संयुक्त राज्य अंग्रेज़ी (अंग्रेज़ी: United States English) अथवा सं॰रा॰/यू॰एस्॰ अंग्रेज़ी (अंग्रेज़ी: U.S. English) भी कहा जाता है, संयुक्त राज्य अमेरिका में प्रचलित अंग्रेज़ी भाषा की विविध उपभाषाओं का समष्टि रूप है। अंग्रेज़ी संयुक्त राज्य अमेरिका में सर्वाधिक प्रचलित भाषा है तथा ५० में से ३२ राज्यों में यह राजभाषा के रूप में मान्य है। यह शासन‑प्रशासन, शिक्षण‑प्रशिक्षण तथा वाणिज्य के क्षेत्र में समस्त ५० राज्यों, डिस्ट्रिक्ट ऑफ़ कोलम्बिया तथा संयुक्त राज्य अमेरिका के सभी अधीनस्थ प्रदेशों (प्यूर्टो रिको को छोड़कर) में प्रयुक्त सामान्य भाषा है। २०वीं शताब्दी के उत्तरार्ध से अमेरिकी अंग्रेज़ी विश्व‑स्तर पर अंग्रेज़ी की सर्वाधिक प्रभावशाली रूपरेखा बन चुकी है।[5][6][7][8][9][10]
अमेरिकी अंग्रेज़ी की विविध उपभाषाओं में उच्चारण, शब्दावली, व्याकरण तथा विशेष रूप से वर्तनी के अनेक प्रकार सम्मिलित हैं, जो राष्ट्रव्यापी स्तर पर पर्याप्त रूप से एकरूप होते हुए भी विश्व के अन्य अंग्रेज़ी रूपों से भिन्न हैं। किसी भी अमेरिकी अथवा कनाडीय वक्ता का वह उच्चारण, जिसमें स्थानीय, जातीय अथवा सांस्कृतिक चिह्न स्पष्ट रूप से न दिखें, भाषाविज्ञान में जनरल अमेरिकन कहलाता है। यह उन क्षेत्रों में पाया जाने वाला अपेक्षाकृत समान उच्चारण‑पथ है, जो विशेष रूप से प्रसारण‑माध्यमों तथा उच्चशिक्षित वक्ताओं से सम्बद्ध माना जाता है। तथापि, ऐतिहासिक तथा वर्तमान भाषावैज्ञानिक प्रमाण यह नहीं दर्शाते कि संयुक्त राज्य अमेरिका में एक ही “मुख्यधारा” का एकमात्र उच्चारण विद्यमान है। अमेरिकी अंग्रेज़ी का ध्वन्यात्मक स्वरूप निरन्तर परिवर्तित हो रहा है, कुछ स्थानीय उच्चारण लुप्त हो रहे हैं, किन्तु २०वीं शताब्दी में अनेक व्यापक क्षेत्रीय उच्चारण उभरकर सामने आए हैं।[11]
सन्दर्भ
[संपादित करें]- ↑ U.S. Census Bureau (2025-09-14). "S1601: Language Spoken at Home". U.S. Census Bureau. अभिगमन तिथि: 2025-09-14.
- ↑ "Unified English Braille (UEB)". Braille Authority of North America (BANA). November 2, 2016. मूल से से November 23, 2016 को पुरालेखित।. अभिगमन तिथि: January 2, 2017.
- ↑ "English". 16 अक्टूबर 2005. अभिगमन तिथि: 11 जनवरी 2019.
- ↑ "United States". 16 अक्टूबर 2005. अभिगमन तिथि: 11 जनवरी 2019.
- ↑ Engel, Matthew (2017). That's the Way It Crumbles: The American Conquest of English. London: Profile Books. ISBN 978-1-78283-262-1. ओसीएलसी 989790918.
- ↑ "Fears of British English's disappearance are overblown". The Economist. July 20, 2017. आईएसएसएन 0013-0613. अभिगमन तिथि: April 18, 2019.
- ↑ Harbeck, James (July 15, 2015). "Why isn't 'American' a language?" (ब्रिटिश अंग्रेज़ी भाषा में). BBC Culture. अभिगमन तिथि: April 18, 2019.
- ↑ Reddy, C Rammanohar (August 6, 2017). "The Readers' Editor writes: Why Is American English Becoming Part of Everyday Usage in India?" (अमेरिकी अंग्रेज़ी भाषा में). Scroll.in. अभिगमन तिथि: April 18, 2019.
- ↑ "Cookies or biscuits? Data shows use of American English is growing the world over". Hindustan Times. The Guardian. July 17, 2017. 2024-09-07 को मूल से पुरालेखित. अभिगमन तिथि: September 10, 2020.
- ↑ Gonçalves, Bruno; Loureiro-Porto, Lucía; Ramasco, José J.; Sánchez, David (May 25, 2018). "Mapping the Americanization of English in Space and Time". PLOS ONE. 13 (5) e0197741. आर्काइव:1707.00781. बिबकोड:2018PLoSO..1397741G. डीओआई:10.1371/journal.pone.0197741. पीएमसी 5969760. पीएमआईडी 29799872.
- ↑ "Do You Speak American?: What Lies Ahead?". PBS. अभिगमन तिथि: August 15, 2007.
बाह्य कड़ियाँ
[संपादित करें]- अमेरिकी अंग्रेज़ी संसाधन
- क्या आप अमेरिकी बोलते हैं पीबीएस स्पेशल
- संयुक्त राज्य अमेरिका का बोली सर्वेक्षण, बर्ट वॉक्स और अन्य, हार्वर्ड विश्वविद्यालय द्वारा।
- भाषाई एटलस परियोजनाएँ
- स्पीच एक्सेन्ट आर्काइव
- अमेरिकी क्षेत्रीय अंग्रेज़ी का शब्दकोश
- उच्चारण के आधार पर बोली मानचित्र
<ref> टैग मौजूद हैं, परन्तु समूह के लिए कोई <references group="lower-alpha"/> टैग नहीं मिला। यह भी संभव है कि कोई समाप्ति </ref> टैग गायब है।